Hoe we de nieuwe Oiz samen met OOLab hebben ontwikkeld

OOLab staat voor Orbea Optimization Lab. Het is geen fysieke ruimte, maar een manier van werken die de gebruikelijke beperkingen van traditionele productontwikkeling wegneemt. Het geeft ons de vrijheid om nieuwe ideeën te onderzoeken en beter te begrijpen hoe onze producten presteren. Niet elk idee haalt uiteindelijk de fiets. Wat we tijdens het testen leren, nemen we mee in ons voortdurende verbeterproces.

De ontwikkeling van de nieuwe Oiz laat zien hoe ver we kunnen komen wanneer we met meer vrijheid werken.

Modern cross-country is sneller en technischer dan ooit en stelt zowel rijders als materiaal steeds verder op de proef. Wanneer het verschil tussen winst en verlies vaak slechts enkele seconden bedraagt, is voor een echt competitieve racefiets veel meer nodig dan alleen het gewicht zo laag mogelijk houden.

Bij Orbea geloven we dat er altijd ruimte is voor verbetering. Die overtuiging drijft ons om onze eigen prestaties kritisch te bekijken, onze kennis uit te dagen en naar nieuwe mogelijkheden te blijven zoeken, zelfs wanneer we al op het hoogste niveau racen. De nieuwe Oiz is vanuit diezelfde ambitie ontstaan.

De Oiz die in 2022 werd gelanceerd, markeerde een nieuwe stap in de evolutie van het model. Door 120 mm veerweg in de hele reeks te standaardiseren, combineerden we de efficiëntie en snelheid van XC-racing met de capaciteiten die nodig zijn voor steeds technischere parcoursen.

In de vier jaar tussen beide generaties gaf OOLab ons de vrijheid om nieuwe oplossingen te onderzoeken buiten de beperkingen van een conventioneel ontwikkelingsproces. We namen de tijd om verschillende ideeën te testen en de fiets verder te verfijnen totdat we zeker wisten dat elke aanpassing een echte verbetering betekende.

Een van de belangrijkste doelen was om de stijfheid van het frame te verhogen zonder onnodig gewicht toe te voegen. Ongewenste flex kan de stuurprecisie verminderen, vermogen verloren laten gaan tijdens acceleraties en de werking van de vering verstoren. Meer stijfheid in een full-suspensionframe vraagt meestal om extra materiaal en dus extra gewicht. Een frame dat te stijf is, kan daarentegen de tractie verminderen en vermoeidheid vergroten. Daarom bekeek ons engineeringteam elke structurele verbinding van de fiets opnieuw om de juiste balans te vinden.

In de eerste fases van de ontwikkeling onderzochten we verschillende ideeën met geavanceerde modelleringstools. Maar computersimulaties hebben hun grenzen. Om verder te komen, moet je het terrein op, prototypes testen en luisteren naar de feedback van het Orbea FOX Factory Team. Ons engineeringteam evalueerde en verfijnde verschillende opeenvolgende prototypes samen met de rijders van het team, voordat bijna definitieve versies naar de World Cup in Nové Město na Moravě gingen, gecamoufleerd met ingetogen OOLab-graphics.

Met Finite Element Analysis (FEA) en uitgebreide tests met carbon lay-ups experimenteerde het engineeringteam met verschillende prototypes. Tijdens blinde rijtests kozen de rijders consequent voor een fiets met een lay-up die bijna 50 gram zwaarder was dan het ultralichte prototype. Het ging niet om maximaal gewicht besparen om simpelweg het laagste getal op de weegschaal te bereiken. Het doel was de oplossing te vinden waarmee de rijders zich het beste voelden wanneer ze de fiets tot het uiterste pushten en waarmee ze hun snelste tijden konden rijden.

Belastingstests in het laboratorium zijn essentieel om deze resultaten te kunnen meten en reproduceren wanneer de frames in productie gaan. Zo waarborgen we zowel consistentie tussen verschillende exemplaren als vergelijkbare rijeigenschappen tussen carbon- en aluminiumframes.

Om deze verbeteringen te realiseren, moesten we opnieuw bekijken hoe de verschillende delen van het frame samenwerken. In plaats van afzonderlijke zones simpelweg te versterken, analyseerde ons engineeringteam de relatie tussen de voordriehoek, linkage en achterdriehoek, op zoek naar manieren om meer stijfheid te bereiken zonder onnodig materiaal toe te voegen.

Vier belangrijke ontwikkelingen droegen bij aan het uiteindelijke ontwerp.

De verbeteringen in stijfheid werden verder versterkt door het carbonproductieproces zelf te optimaliseren. Door scherpe overgangen te elimineren, worden de carbonvezels tijdens het vormen gelijkmatiger verdeeld en verdicht, waardoor overtollige epoxyhars in kritieke zones beter kan worden afgevoerd. Omdat hars gewicht toevoegt zonder bij te dragen aan de structurele sterkte, verbetert een lager harsgehalte de stijfheid-gewichtsverhouding van het frame aanzienlijk.

Oiz combineert 120 mm veerweg met regressieve veringskinematica om het trapvermogen maximaal te benutten zonder tractie te verliezen. De samen met FOX ontwikkelde leverage curve heeft een steviger eerste deel van de veerweg, waardoor pedaalbob en ongewenste sag tijdens klimmen met een open demper worden verminderd. Verder in de veerweg wordt de vering soepeler om oneffenheden in het terrein op te vangen en het achterwiel contact met de ondergrond te laten houden. Hoge anti-squatwaarden helpen bovendien om trapkrachten vroeg in de veerweg tegen te gaan en zorgen voor directe acceleratie bij het uitkomen van krappe bochten.

De nieuwe Oiz behoudt een beproefde XC-racegeometrie met subtiele aanpassingen. Met verstelbare aluminium prototypes onderzocht ons engineeringteam verschillende configuraties, zodat de rijders geometriewijzigingen rechtstreeks op het terrein konden testen en vergelijken. Een van de duidelijkste conclusies kwam uit het testen van de lengte van de achterzijde. Ongeacht de framemaat gaven de rijders consequent de voorkeur aan de kortst mogelijke chainstays. In combinatie met de uitzonderlijk lage stack van Oiz zorgt deze configuratie voor een evenwichtige gewichtsverdeling en zeer directe rijeigenschappen. Door de zone rond het hoofddraaipunt te optimaliseren, konden we de chainstays in het definitieve carbonframe nog eens 2 mm inkorten.

Daarnaast maakten we de balhoofdhoek 0,2° vlakker om meer vertrouwen en controle te bieden in technische afdalingen, zonder afbreuk te doen aan het nauwkeurige en responsieve stuurgedrag dat Oiz kenmerkt. Samen met een steilere zitbuishoek en een voorzijde die is geoptimaliseerd voor een 120 mm voorvork, verfijnen deze aanpassingen de Pure XC-geometrie verder.

Slechts een week na de officiële lancering van de fiets bereikte al dat werk zijn eerste grote mijlpaal tijdens de World Cup in Leogang. Simon Andreassen reed de nieuwe Oiz naar de overwinning in de XCC Short Track en liet daarmee zien wat de fiets op het hoogste niveau van XC-competitie kan.

Maar een cross-countryfiets van topniveau wordt niet alleen beoordeeld op zijn vermogen om in één discipline te winnen. Hij moet ook veelzijdig zijn. Simons overwinning bewees het potentieel van Oiz tijdens intensieve Short Track-inspanningen van slechts 20 minuten, maar moderne XC-races vragen om een fiets die in zeer uiteenlopende disciplines en op verschillende parcoursen kan presteren.

De Spaanse kampioen David Valero stelde die veelzijdigheid tijdens de XCM World Cup op de proef. Van de eerste overwinning in het circuit met een full-suspensionfiets tot het winnen van het eindklassement na zeges op technische en zware parcoursen zoals La Tramun in Girona.

Het contrast tussen intensieve Short Track-inspanningen van 20 minuten en marathons van vier uur of langer laat een belangrijk technisch resultaat zien: een hoge stijfheid hoeft niet te betekenen dat een fiets hard aanvoelt. Een zeer stijf frame kan vaak meer trillingen doorgeven en de fiets harder laten aanvoelen, waardoor vermoeidheid over lange afstanden toeneemt.

De nieuwe Oiz bewijst dat een hoge structurele stijfheid kan samengaan met goede trillingsdemping en actieve tractie. De fiets levert directe krachtoverbrenging tijdens acceleraties en filtert tegelijk de impact van het terrein tijdens lange inspanningen, zodat snelheid, controle en comfort tot aan de laatste sprint behouden blijven.

Van de eerste FEA-simulaties tot prototypetests en competitie op het hoogste niveau was de ontwikkeling van de nieuwe Oiz een voortdurend proces van evalueren, leren en verfijnen. Elke structurele beslissing had een duidelijk doel: de optimale balans vinden tussen stijfheid, gewicht en veringsprestaties en die verbeteringen omzetten in snelheid op het terrein.

Via OOLab gebruiken we onze technische kennis en engineeringtools om onze producten beter te begrijpen en alles wat we leren mee te nemen in hun verdere ontwikkeling. De nieuwe Oiz is het resultaat van die aanpak: een fiets die is ontworpen om de grenzen van XC-prestaties te verleggen en elk mogelijk voordeel te bieden.

Net zoals een training niet stopt wanneer de klok stopt, eindigt ons werk niet bij de lancering. We weten dat er altijd nieuwe ideeën zijn om te testen en nieuwe kansen om te verbeteren. Mis de volgende ontwikkelingen van OOLab niet.